Γερμανία: Ανακαλύφθηκαν οστά μαμούθ σε οικισμό 32.000 ετών – Τι δείχνουν για το κυνήγι της εποχής

Μεγάλα σύνολα οστών μαμούθ εντόπισαν αρχαιολόγοι σε προϊστορικό οικισμό στην ανατολική Γερμανία, σε μια ανακάλυψη που ενδέχεται να αλλάξει όσα γνωρίζουν οι επιστήμονες για τις δραστηριότητες των κυνηγών-συλλεκτών πριν από περίπου 32.000 χρόνια.

Τα ευρήματα προέρχονται από τον αρχαιολογικό χώρο Breitenbach-Schneidemühle, στη Σαξονία-Άνχαλτ, όπου οι ανασκαφές έφεραν στο φως νέα στοιχεία για την παρουσία και την αξιοποίηση των μαμούθ από τους ανθρώπους της Ανώτερης Παλαιολιθικής περιόδου.

Η ανακάλυψη αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς μεγάλες συγκεντρώσεις οστών μαμούθ δεν είχαν εντοπιστεί στην περιοχή από την ανασκαφή του 1927.

Οι ερευνητές εκτιμούν ότι τα νέα δεδομένα ενισχύουν το ενδεχόμενο οι κάτοικοι του οικισμού να κυνηγούσαν τα ζώα και να μην περιορίζονταν στη συλλογή παλαιότερου ελεφαντόδοντου.

Ένας σπάνιος υπαίθριος οικισμός

Ο αρχαιολογικός χώρος εκτείνεται σε περίπου 10.000 τετραγωνικά μέτρα και συγκαταλέγεται στους σημαντικότερους υπαίθριους οικισμούς της περιόδου Aurignacian στη δυτική Ευρασία.

Η συγκεκριμένη πολιτισμική περίοδος τοποθετείται περίπου μεταξύ 42.000 και 32.000 ετών πριν από σήμερα.

Η σημασία του χώρου έγκειται και στο γεγονός ότι πολλές θέσεις αυτής της εποχής βρίσκονται σε σπήλαια, ενώ οι μεγάλες υπαίθριες εγκαταστάσεις είναι σαφώς πιο σπάνιες.

Η πρώτη ανακάλυψη έγινε το 1924, όταν ένας μαθητής βρήκε ένα δόντι μαμούθ κατά τη διάρκεια κατασκευαστικών εργασιών. Το 1927, ο Σουηδός αρχαιολόγος Nils Niklasson πραγματοποίησε εκτεταμένη ανασκαφή, αποκαλύπτοντας τμήμα του οικισμού σε έκταση περίπου 400 τετραγωνικών μέτρων.

Οι σύγχρονες έρευνες ξεκίνησαν το 2009, με τη συνεργασία του ερευνητικού κέντρου MONREPOS, που υπάγεται στο Κέντρο Αρχαιολογίας Leibniz, και της αρμόδιας κρατικής αρχαιολογικής υπηρεσίας της Σαξονίας-Άνχαλτ.

Τα οστά αποκαλύπτουν τις δραστηριότητες των κατοίκων

Κατά τη φετινή ανασκαφική περίοδο, η οποία διήρκεσε από τον Ιούλιο έως τον Οκτώβριο, οι αρχαιολόγοι εντόπισαν θραύσματα χαυλιοδόντων και επεξεργασμένα κομμάτια ελεφαντόδοντου.

Τα σημάδια κοπής στα οστά αποτελούν σημαντικό στοιχείο για τη μελέτη του τρόπου με τον οποίο οι άνθρωποι αξιοποιούσαν τα ζώα.

Σύμφωνα με την ερευνητική ομάδα, τα μαμούθ ενδέχεται να αποτελούσαν πηγή κρέατος, ενώ το δέρμα και το ελεφαντόδοντο πιθανότατα χρησιμοποιούνταν για την κατασκευή εργαλείων, κοσμημάτων και άλλων αντικειμένων.

Στον ίδιο χώρο έχουν βρεθεί ενδείξεις εξειδικευμένων δραστηριοτήτων, μεταξύ των οποίων η επεξεργασία ελεφαντόδοντου, με διάτρητες χάντρες, αιχμές και θραύσματα από την κατασκευή αντικειμένων.

Τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι ο οικισμός δεν λειτουργούσε απλώς ως σημείο προσωρινής παραμονής, αλλά ότι οι κάτοικοί του είχαν οργανώσει διαφορετικές εργασίες σε συγκεκριμένα τμήματά του.

Τι αλλάζει στην εικόνα για το κυνήγι των μαμούθ

Προγενέστερες μελέτες είχαν δείξει ότι το ελεφαντόδοντο που βρέθηκε στον οικισμό ήταν παλαιότερο από την ίδια την εγκατάσταση, η οποία χρονολογείται περίπου πριν από 32.000 έως 34.000 χρόνια.

Οι κάτοικοι κυνηγούσαν κυρίως ταράνδους, ενώ στο διαιτολόγιό τους περιλαμβάνονταν επίσης άλογα και, πιο σπάνια, ελάφια. Παράλληλα, η παρουσία αλεπούδων και λαγών συνδέεται πιθανώς με την αξιοποίηση της γούνας τους.

Τα νέα ευρήματα προσθέτουν τα μαμούθ σε αυτή την εικόνα. Ο επικεφαλής του ερευνητικού προγράμματος, Olaf Jöris, από το MONREPOS, εκτιμά ότι οι άνθρωποι της εποχής πιθανότατα σκότωναν μαμούθ στην ίδια την περιοχή.

Η καλή κατάσταση διατήρησης των οστών δίνει στους επιστήμονες τη δυνατότητα να εξετάσουν λεπτομερέστερα τις πρακτικές κυνηγιού και επεξεργασίας των ζώων, αλλά και τον τρόπο οργάνωσης της καθημερινής ζωής.

Οι ανασκαφές αναμένεται να συνεχιστούν τα επόμενα χρόνια, με στόχο να αποκαλυφθούν περισσότερα στοιχεία για τις δραστηριότητες των προϊστορικών ανθρώπων και τη σχέση τους με τα μεγάλα ζώα που ζούσαν στην Ευρώπη.