Στο «κόκκινο» οι εκκρεμείς συντάξεις – Ολοένα και αυξάνονται

Στα τέλη Ιουνίου οι εκκρεμείς αιτήσεις συνταξιοδότησης, «άγγιξαν» τις 158.000 προκαλώντας ανησυχία στα στελέχη του ΕΦΚΑ ότι αν συνεχίζουν να αυξάνονται κατά 10.000 με 12.000 το μήνα, θα χαθεί ο έλεγχος με αποτέλεσα να ξεφύγει η συνταξιοδοτική δαπάνη κατά 300 έως 500 εκατ. ευρώ ετησίως.

Οι εκκρεμότητες πολλαπλασιάζονται αντί να μειώνονται για τους εξής λόγους:

• 1) Αυξήθηκε ο αριθμός των αιτήσεων. Το 2019 αποχώρησαν 9.000- 10000 συνταξιούχοι ενώ το 2020 οι αποχωρήσεις αναμένεται να υπερβούν τις 31.000. Ο αριθμός αναμένεται να αυξηθεί καθώς πολλοί ασφαλισμένοι περιμένουν να ψηφιστεί το νέο ασφαλιστικό προκειμένου να βελτιωθούν τα ποσοστά αναπλήρωσης και κατόπιν να υποβάλλουν αίτηση συνταξιοδότησης.
• 2) Αυξάνονται οι «καθαρές» αιτήσεις, δηλαδή αυτές που προχωρούν και δικαιώνονται ενώ αντίθετα μειώνονται οι αιτήσεις που απορρίπτονται γιατί δεν πληρούν τις προϋποθέσεις. Ο τόνος των αυξημένων αιτήσεων δίνεται κυρίως από τον ΟΓΑ και το Γενικό Λογιστήριο του Κράτους καθώς ένα μεγάλο ποσοστό δημοσίων υπαλλήλων μετά την εκπνοή των μεταβατικών περιόδων, συμπληρώνει και τα χρόνια και το όριο ηλικίας για να βγει στη σύνταξη.

Την ίδια ώρα το υπουργείο εργασίας επιταχύνει τους ρυθμούς της προετοιμασίας προκειμένου αύριο Παρασκευή το ασφαλιστικό νομοσχέδιο να κατατεθεί στην ολομέλεια της Βουλής.

Σύμφωνα με τα οικονομικά στοιχεία που συνοδεύουν το νομοσχέδιο και θα αποτυπωθούν στην έκθεση του ΓΛΚ, το νομοσχέδιο έχει ουδέτερο δημοσιονομικό αποτύπωμα, όπως είχαν ζητήσει οι θεσμοί.

Η αύξηση των κύριων συντάξεων λόγω της βελτίωσης των συντελεστών αναπλήρωσης καθώς και η καταβολή των αναδρομικών έξι μηνών τον Ιούνιο (από 1/10/1019) θα στοιχίσει στον προϋπολογισμό 79 εκατ. ευρώ. Επομένως μπορεί οι αυξήσεις σε ορισμένες περιπτώσεις να ξεπερνούν τα 150 ευρώ μηνιαίως αλλά κατά μέσο όρο θα είναι μικρές κάτω από 40 ευρώ.

Το κονδύλι για την επιστροφή των ποσών στους δικαιούχους των επικουρικών συντάξεων θα στοιχίσει 352 εκατ. ευρώ. Ουδέτερο αποτύπωμα (+36 εκατ. για τον ΕΦΚΑ,- 36 εκατ. για τον ΕΟΠΥΥ) αφήνει στον προϋπολογισμό η αλλαγή του συστήματος ασφαλιστικών εισφορών. Σε πρώτη φάση δεν φαίνεται να εκτιμάται από τις υπηρεσίες του υπουργείου ότι η ελάφρυνση των εισφορών για τους μη μισθωτούς θα οδηγήσει σε αύξηση της εισπραξιμότητας η οποία σήμερα δεν υπερβαίνει το 60%.

Η δαπάνες θα καλυφθούν από το κονδύλι 0,5% του ΑΕΠ (περίπου 970 εκατ. ευρώ) που προβλέπεται στο νομοσχέδιο για τις αυξήσεις των συντάξεων, την υγεία και την πρόνοια με δεδομένο ότι το οικονομικό επιτελείο απομακρύνθηκε από την ιδέα να επαναφέρει την ετήσια παροχή (αντί 13ης σύνταξης) για τους χαμηλοσυνταξιούχους.

• Αλλαγές της τελευταίας στιγμής

Η σημαντικότερη βελτίωση που αναμένεται στη Βουλή μετά την κατάθεση του νομοσχεδίου αφορά τους ένστολους. Ο υπουργός εργασίας Γιάννης Βρούτσης άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο διορθώσεων στο τελικό κείμενο του νομοσχεδίου ειδικά, για το θέμα που έχει δημιουργηθεί με τους ένστολους, που αδικούνται από τα νέα ποσοστά αναπλήρωσης μετά τα 40 έτη ασφάλισης καθώς συνταξιοδοτούνται μετά την 40ετία λόγω της προσμέτρησης έως και μιας πλασματικής 5ετίας σε όσους υπηρετούν στις ειδικές δυνάμεις.

Ο κ. Βρούτσης παραδέχθηκε ότι πρόκειται για ένα πρόβλημα που δεν αφορά πάρα πολλούς, ξεκαθάρισε ότι δεν καταργείται η αναγνώριση των πλασματικών και άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο επανεξέτασης της συγκεκριμένης περίπτωσης. Σύμφωνα με πληροφορίες για τους ένστολους θα ισχύσει διπλό σύστημα, η κλίμακα Βρούτση για τον ασφαλιστικό βίο έως τα 40 έτη και η κλίμακα Κατρούγκαλου από τα 40 έτη και μετά.