Πωλήθηκε έναντι 47,3 εκατ. δολαρίων σπάνιος σκελετός Νανοτυράννου

Ένας σπάνιος σκελετός Νανοτυράννου, ενός μικρότερου συγγενή του Τυραννόσαυρου Ρεξ, πωλήθηκε σε δημοπρασία στη Νέα Υόρκη έναντι 47,3 εκατομμυρίων δολαρίων (42,11 εκατομμυρίων ευρώ), προκαλώντας έντονες αντιδράσεις στην επιστημονική κοινότητα.

Ο σκελετός, που ονομάστηκε «Τζόντι» προς τιμήν της γυναίκας που ανακάλυψε το απολίθωμα, πωλήθηκε στον οίκο Sotheby’s την Τρίτη, έπειτα από μια μάχη προσφορών διάρκειας δώδεκα λεπτών, στην οποία συμμετείχαν έξι ενδιαφερόμενοι.

Η τελική τιμή ξεπέρασε κατά πολύ τις αρχικές εκτιμήσεις των 6 έως 9 εκατομμυρίων δολαρίων, καθιστώντας την «Τζόντι» τον δεύτερο πιο πολύτιμο δεινόσαυρο που έχει πωληθεί ποτέ σε δημοπρασία.

Η ταυτότητα του αγοραστή δεν έχει γίνει γνωστή. Σύμφωνα με τον οίκο, πρόκειται για έναν εξαιρετικό σκελετό ύψους τριών μέτρων, ο οποίος αποτελείται από περίπου 191 απολιθωμένα οστικά στοιχεία και διαθέτει σχεδόν πλήρες, εξαιρετικά διατηρημένο κρανίο.

Είναι ένας από τους μόλις τρεις τέτοιους σκελετούς Νανοτυράννου που είναι γνωστοί στην επιστήμη και το πρώτο δείγμα του είδους που διατίθεται προς πώληση μετά την επιστημονική τεκμηρίωση της ξεχωριστής ταξινομικής του ταυτότητας από Αμερικανούς ερευνητές τον Οκτώβριο του 2025.

Αρχικά, η «Τζόντι» είχε παρουσιαστεί ως νεαρός Τυραννόσαυρος Ρεξ στη διεθνή έκθεση τέχνης Frieze Masters στο Λονδίνο τον Οκτώβριο του 2023.

Αργότερα, όμως, ταξινομήθηκε ως Νανοτύραννος.

Ο Νανοτύραννος ήταν σαρκοφάγος δεινόσαυρος της Ύστερης Κρητιδικής περιόδου και έζησε στην ίδια γεωλογική εποχή με τον Τυραννόσαυρο Ρεξ, πριν από περίπου 67 εκατομμύρια χρόνια. Ήταν σημαντικά μικρότερος, με λεπτότερη σωματική διάπλαση και δόντια που θυμίζουν λεπίδες.

Ο σκελετός ανακαλύφθηκε το 2019 στην πολιτεία της Μοντάνα των ΗΠΑ από την κτηνοτρόφο Τζόντι Πίρσον, στην ιδιωτική της έκταση στον περίφημο γεωλογικό σχηματισμό Hell Creek.

Την ανασκαφή πραγματοποίησε ο παλαιοντολόγος Clayton Phipps, ο οποίος είχε συμμετάσχει και στην ανακάλυψη του γνωστού απολιθώματος «Δεινόσαυροι που μονομαχούν» (Dueling Dinosaurs).

Το συγκεκριμένο εύρημα, που εντοπίστηκε το 2006 περίπου 13 χιλιόμετρα από το σημείο της «Τζόντι», περιλαμβάνει τα απολιθώματα ενός Νανοτυράννου και ενός Τρικεράτοπα σε στάση μάχης και αποδείχθηκε καθοριστικό για την έρευνα των Λίντσεϊ Ζάνο και Τζέιμς Νάπολι, οι οποίοι υποστήριξαν ότι ο Νανοτύραννος αποτελεί ξεχωριστό είδος.

Η «Τζόντι» είναι ο δεύτερος πιο πολύτιμος δεινόσαυρος που έχει πωληθεί ποτέ σε δημοπρασία. Την πρώτη θέση κατέχει ο Τυραννόσαυρος Ρεξ «Γκας», ο οποίος πωλήθηκε επίσης από τον οίκο Sotheby’s τον Ιούλιο έναντι 50,1 εκατομμυρίων δολαρίων.Οι πωλήσεις σημαντικών παλαιοντολογικών ευρημάτων έχουν εντείνει τις ανησυχίες των επιστημόνων, οι οποίοι υποστηρίζουν ότι τα απολιθώματα θα έπρεπε να εκτίθενται σε δημόσιους χώρους και να είναι προσβάσιμα για μελέτη.

Ο καθηγητής Στιβ Μπρουσάτε, παλαιοντολόγος στο Πανεπιστήμιο του Εδιμβούργου και επιστημονικός σύμβουλος στις ταινίες «Jurassic Park», χαρακτήρισε «οδυνηρό» το γεγονός ότι το απολίθωμα κινδυνεύει να χαθεί από τη δημόσια θέα.«Μόλις ανακαλύψαμε ότι ο Νανοτύραννος είναι πραγματικός, και τώρα ένας από τους καλύτερους σκελετούς του πρόκειται να πωληθεί σε πλειοδότη. Είναι οδυνηρό να σκεφτόμαστε ότι θα μπορούσε να εξαφανιστεί στα θησαυροφυλάκια ενός συλλέκτη, αντί να εκτεθεί σε ένα μουσείο, όπου θα μπορούσε να εντυπωσιάσει και να εμπνεύσει παιδιά, οικογένειες και το ευρύ κοινό», δήλωσε στο BBC.

Από την πλευρά της, η παλαιοντολόγος Μέγκαν Τζέικομπς του Πανεπιστημίου του Πόρτσμουθ επισήμανε ότι η συζήτηση έχει δύο πλευρές, σημειώνοντας ότι αφιερώνεται πολύς χρόνος, προσπάθεια και χρήμα για την ανάκτηση τέτοιων απολιθωμάτων. Παράλληλα, εξέφρασε την εκτίμηση ότι αρκετά από τα ευρήματα καταλήγουν τελικά σε μουσεία και γίνονται προσβάσιμα στο κοινό.