Οικονομία: Οι φοροελαφρύνσεις που «φρέναρε» η πανδημία

Αυτές είναι οι κυβερνητικές ανακοινώσεις που, λόγω πανδημίας, έμειναν στα… χαρτιά.

Ο σχεδιασμός, που έμεινε στο συρτάρι και αναμένει τις κατάλληλες συνθήκες για να ξαναβγεί, περιλαμβάνει:

• μείωση φόρου εισοδήματος νομικών προσώπων κατά 4 ποσοστιαίες μονάδες εφάπαξ ή σε δόσεις,
• μείωση εισφορών επιχειρήσεων- εργαζομένων κατά τουλάχιστον 2 ποσοστιαίες μονάδες το 2021
• μείωση του φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων με αλλαγές στην ειδική εισφορά αλληλεγγύης και τελικά κατάργηση της
• σταδιακή κατάργηση του Τέλους Επιτηδεύματος
• περαιτέρω μείωση του ΕΝΦΙΑ κατά 8%.

Από ποιους παράγοντες θα εξαρτηθεί η μετέπειτα εφαρμογή τους;

Κατ’ αρχάς το πώς θα κινηθεί η Ευρώπη, αναφορικά με τους στόχους για υψηλά πλεονάσματα που δεσμεύουν την Ελλάδα. Εδώ τα πράγματα είναι μάλλον θετικά, καθώς ακόμα και ανάμεσα στους «σκληρούς» του Eurogroup δεν έχει διανοηθεί κάποιος να εγείρει θέμα ενεργοποίησης των δημοσιονομικών κανόνων του Συμφώνου Σταθερότητας, όσο τα κράτη- μέλη θα προσπαθούν να συμμαζέψουν τα συντρίμμια των οικονομιών τους. Τι σημαίνει πρακτικά αυτό; Ότι ο σχεδιασμός για το 2021 μπορεί να γίνει χωρίς το άγχος των πλεονασμάτων.

Δεύτερος άγνωστος «Χ» είναι οι όροι για τα κονδύλια από τα έκτακτα ευρωπαϊκά «πακέτα». Πέρα από τα περίπου 3,6 δις ευρώ που «δικαιούται» η Ελλάδα από τα δάνεια του ESM, τα οποία στην παρούσα φάση δεν πρόκειται να ζητήσει, λίαν συντόμως θα έχουμε αποφάσεις για το μεγάλο «πακέτο» από το Ταμείο Ανάκαμψης, μέσω του οποίου οι χώρες που πλήττονται περισσότερο, προσδοκούν να δώσουν ώθηση στην ανάκαμψη των οικονομιών τους. Η Αθήνα δεν έχει ανοίξει ακόμα τα χαρτιά της, αναμένοντας τις ρήτρες γι’ αυτά τα κονδύλια. Ωστόσο, αν περάσει η γαλλογερμανική πρόταση, τότε αυτές οι επιδοτήσεις θα συνοδεύονται από δεσμεύσεις για συνετές οικονομικές πολιτικές και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις. Σε αυτήν την περίπτωση, ο σχεδιασμός των φοροελαφρύνσεων για το 2021 θα περάσει από διπλό «κόσκινο»: και του υπουργείου Οικονομικών και των Ευρωπαίων.

Τρίτη παράμετρος είναι οι ταμειακές αντοχές το 2021. Η χρηματοδότηση παρεμβάσεων σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά προϋποθέτει ταμειακά αποθέματα, τα οποία θα πρέπει να ανατροφοδοτούνται. Πώς γίνεται αυτό; Με ροή εσόδων και με συνετό δανεισμό. Στην πρώτη περίπτωση, είναι προφανές ότι για να έχεις ικανή ροή εσόδων, θα πρέπει η οικονομία να λειτουργεί με ικανοποιητικούς ρυθμούς, υπερκαλύπτοντας τις όποιες μειώσεις φόρων θα ενεργοποιηθούν, για να αναθερμανθεί η δραστηριότητα και η ζήτηση. Στη δεύτερη περίπτωση, είναι επίσης προφανές ότι η έκθεση στις αγορές προϋποθέτει χρηστή διαχείριση των δημοσιονομικών και εφαρμογή μεταρρυθμίσεων, έτσι ώστε η εύθραυστη βιωσιμότητα του Χρέους να μην επιβαρυνθεί και φυσικά να συγκρατηθεί το κόστος δανεισμού σε χαμηλά επίπεδα.