Η φαγούρα στο δέρμα χωρίς να υπάρχει κάποιο ορατό εξάνθημα μπορεί να φαίνεται αρχικά ακίνδυνη, ωστόσο όταν επιμένει ή εμφανίζεται σε μεγάλη έκταση του σώματος ενδέχεται να συνδέεται με προβλήματα υγείας που χρειάζονται διερεύνηση.
Ο κνησμός δεν οφείλεται πάντοτε σε κάποια δερματική πάθηση.
Μπορεί να σχετίζεται με διαταραχές στη λειτουργία εσωτερικών οργάνων, νευρολογικά προβλήματα, φαρμακευτική αγωγή, αλλά και ψυχολογικούς παράγοντες.
Οι πιθανές αιτίες είναι πολλές και ο εντοπισμός τους εξαρτάται από τη διάρκεια, την ένταση και τα υπόλοιπα συμπτώματα που μπορεί να εμφανίζει κάποιος.
Οι 5 βασικές αιτίες της φαγούρας χωρίς εξάνθημα
1. Δερματική ξηρότητα και ερεθισμοί
Η ξηροδερμία αποτελεί μία από τις συχνότερες αιτίες κνησμού. Μπορεί να εμφανιστεί λόγω χαμηλής υγρασίας, συχνών ντους ή χρήσης προϊόντων που αφαιρούν τα φυσικά έλαια της επιδερμίδας.
Παράλληλα, η ηλικία επηρεάζει την ικανότητα του δέρματος να διατηρεί την υγρασία του, ενώ σαπούνια, απορρυπαντικά και συνθετικά υφάσματα ενδέχεται να προκαλέσουν ερεθισμό ακόμη και χωρίς εμφανές εξάνθημα.
2. Παθήσεις εσωτερικών οργάνων και μεταβολικές διαταραχές
Η φαγούρα σε όλο το σώμα μπορεί να αποτελεί σύμπτωμα ορισμένων συστηματικών παθήσεων.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η χρόνια νεφρική νόσος, ιδιαίτερα σε άτομα που υποβάλλονται σε αιμοκάθαρση, καθώς και προβλήματα του ήπατος, όπως η χολόσταση και η ηπατίτιδα.
Επίσης, ο κνησμός έχει συνδεθεί με την έλλειψη σιδήρου, τον σακχαρώδη διαβήτη και τις διαταραχές του θυρεοειδούς, είτε πρόκειται για υπερθυρεοειδισμό είτε για υποθυρεοειδισμό.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, ο επίμονος γενικευμένος κνησμός μπορεί να εμφανιστεί και σε αιματολογικές παθήσεις, όπως το λέμφωμα Hodgkin.
3. Νευρολογικά προβλήματα
Ορισμένες φορές η φαγούρα δεν ξεκινά από το ίδιο το δέρμα, αλλά από τη λειτουργία του νευρικού συστήματος.
Η συμπίεση ή ο τραυματισμός νεύρων μπορεί να προκαλέσει αίσθημα κνησμού σε συγκεκριμένες περιοχές του σώματος. Αντίστοιχα, παθήσεις όπως η πολλαπλή σκλήρυνση ή ένα εγκεφαλικό επεισόδιο ενδέχεται να επηρεάσουν τα νευρικά σήματα και να προκαλέσουν ανάλογα συμπτώματα.
4. Παρενέργεια φαρμάκων
Η φαγούρα μπορεί να εμφανιστεί ως ανεπιθύμητη ενέργεια ορισμένων φαρμακευτικών σκευασμάτων, ακόμη και χωρίς να συνοδεύεται από εξάνθημα.
Στις κατηγορίες φαρμάκων που έχουν συνδεθεί με τον κνησμό περιλαμβάνονται τα οπιοειδή, ορισμένα αντιβιοτικά, οι στατίνες που χρησιμοποιούνται για τη μείωση της χοληστερόλης, οι αναστολείς του μετατρεπτικού ενζύμου της αγγειοτασίνης και τα διουρητικά.
Εάν η ενόχληση εμφανιστεί μετά την έναρξη μιας νέας αγωγής, χρειάζεται αξιολόγηση από γιατρό. Δεν πρέπει να διακόπτεται κάποιο φάρμακο χωρίς προηγούμενη ιατρική συμβουλή.
5. Άγχος και ψυχολογικοί παράγοντες
Το έντονο ή παρατεταμένο στρες μπορεί να επηρεάσει την αντίληψη των αισθήσεων στο σώμα και να ενισχύσει την αίσθηση του κνησμού.
Το άγχος και η κατάθλιψη έχουν συσχετιστεί με φαγούρα χωρίς εμφανή δερματική αιτία. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η ενόχληση μπορεί να επιμένει ακόμη και όταν δεν εντοπίζεται κάποια οργανική πάθηση.
Πώς εντοπίζεται η αιτία
Η διερεύνηση ξεκινά με τη λήψη λεπτομερούς ιατρικού ιστορικού. Ο γιατρός εξετάζει πότε εμφανίστηκε η φαγούρα, πόσο διαρκεί, σε ποια σημεία εντοπίζεται και αν επιδεινώνεται συγκεκριμένες ώρες της ημέρας.
Σημαντικό ρόλο έχουν επίσης η λήψη φαρμάκων, η χρήση νέων προϊόντων περιποίησης και η παρουσία άλλων συμπτωμάτων, όπως κόπωση, ανεξήγητη απώλεια βάρους ή νυχτερινές εφιδρώσεις.
Ανάλογα με τα ευρήματα, μπορεί να ζητηθούν αιματολογικές εξετάσεις για τον έλεγχο της γενικής αίματος, του σιδήρου, της νεφρικής και ηπατικής λειτουργίας, του θυρεοειδούς και των επιπέδων γλυκόζης. Εφόσον υπάρχει σχετική ένδειξη, μπορεί να χρειαστούν απεικονιστικές εξετάσεις ή αξιολόγηση από ειδικό.
Τι μπορεί να ανακουφίσει τη φαγούρα
Η αντιμετώπιση εξαρτάται από την αιτία που προκαλεί τον κνησμό. Σε περιπτώσεις ξηροδερμίας, η χρήση ενυδατικών προϊόντων χωρίς άρωμα, ιδιαίτερα μετά το μπάνιο, μπορεί να προσφέρει ανακούφιση.
Παράλληλα, συνιστάται η αποφυγή του πολύ ζεστού νερού, των σκληρών σαπουνιών και των υφασμάτων που ερεθίζουν την επιδερμίδα. Δροσιστικές λοσιόν μπορούν επίσης να περιορίσουν προσωρινά την ενόχληση.
Αν η φαγούρα σχετίζεται με κάποια υποκείμενη πάθηση, η θεραπεία επικεντρώνεται στην αντιμετώπισή της. Τα αντιισταμινικά ή άλλα φάρμακα μπορεί να χρησιμοποιηθούν σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, ανάλογα με τη διάγνωση και πάντα με ιατρική καθοδήγηση.
Πότε χρειάζεται επίσκεψη σε γιατρό
Εάν η φαγούρα διαρκεί περισσότερο από δύο με τρεις εβδομάδες, εξαπλώνεται σε μεγάλο μέρος του σώματος ή είναι τόσο έντονη ώστε να επηρεάζει τον ύπνο και την καθημερινότητα, χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση.
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται όταν ο κνησμός συνοδεύεται από ανεξήγητη απώλεια βάρους, έντονη κόπωση ή νυχτερινές εφιδρώσεις, καθώς και όταν υπάρχει ήδη γνωστή πάθηση του ήπατος, των νεφρών ή του θυρεοειδούς.
Η απουσία εξανθήματος δεν σημαίνει απαραίτητα ότι η φαγούρα είναι αμελητέα. Όταν επιμένει, η αναζήτηση της αιτίας είναι σημαντική για την κατάλληλη αντιμετώπισή της.
Tο pronews.gr δημοσιεύει κάθε σχόλιο το οποίο είναι σχετικό με το θέμα στο οποίο αναφέρεται το άρθρο. Ο καθένας έχει το δικαίωμα να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του. Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι υιοθετούμε τις απόψεις αυτές και διατηρούμε το δικαίωμα να μην δημοσιεύουμε συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια όπου τα εντοπίζουμε. Σε κάθε περίπτωση ο καθένας φέρει την ευθύνη των όσων γράφει και το pronews.gr ουδεμία νομική ή άλλα ευθύνη φέρει.
Δικαίωμα συμμετοχής στη συζήτηση έχουν μόνο όσοι έχουν επιβεβαιώσει το email τους στην υπηρεσία disqus. Εάν δεν έχετε ήδη επιβεβαιώσει το email σας, μπορείτε να ζητήσετε να σας αποσταλεί νέο email επιβεβαίωσης από το disqus.com
Όποιος χρήστης της πλατφόρμας του disqus.com ενδιαφέρεται να αναλάβει διαχείριση (moderating) των σχολίων στα άρθρα του pronews.gr σε εθελοντική βάση, μπορεί να στείλει τα στοιχεία του και στοιχεία επικοινωνίας στο [email protected] και θα εξεταστεί άμεσα η υποψηφιότητά του.