NASA: Έχουμε υποτιμήσει το «χειρότερο σενάριο» μιας γιγαντιαίας ηλιακής καταιγίδας

Σε μια αποκαλυπτική αναθεώρηση των μοντέλων επικινδυνότητας για τον διαστημικό καιρό προχώρησαν επιστήμονες του Goddard Space Flight Center της NASA και του Πανεπιστημίου του Λάνκαστερ, προειδοποιώντας ότι οι πιθανές επιπτώσεις μιας ακραίας ηλιακής καταιγίδας στις υποδομές της Γης έχουν υποτιμηθεί σοβαρά.

Καταρρίπτεται ο επιστημονικός «μύθος» δεκαετιών

Μέχρι σήμερα, η επικρατούσα θεωρία της Φυσικής υπέθετε ότι η πολική ιονόσφαιρα της Γης διαθέτει ένα «ανώτατο όριο» (ταβάνι) στην ποσότητα ενέργειας που μπορεί να απορροφήσει από τον ηλιακό άνεμο. Οι επιστήμονες πίστευαν δηλαδή ότι, ακόμα και στην περίπτωση μιας υπερ-καταιγίδας, το μαγνητικό πεδίο του πλανήτη θα περιόριζε τις επιπτώσεις και τις καταστροφικές συνέπειες, μέχρι ενός σημείου.

Ωστόσο, η νέα μελέτη —που βασίστηκε στην ανάλυση περισσότερων από 1 εκατομμύριο δεδομένων από δορυφόρους σε τροχιά γύρω από τη Γη— αποδεικνύει ότι αυτό το όριο απλά δεν υπάρχει:

«Δεν υπάρχουν επί του παρόντος στατιστικά στοιχεία που να υποδηλώνουν ανώτατο όριο στη μεταφορά ενέργειας από τον ηλιακό άνεμο στην πολική ιονόσφαιρα», καταλήγουν οι ερευνητές της NASA, επιβεβαιώνοντας ότι όσο πιο ισχυρή είναι μια ηλιακή καταιγίδα, τόσο αυξάνονται αναλογικά και τα καταστροφικά ηλεκτρικά ρεύματα στην ανώτερη ατμόσφαιρα.

It’s #SunDay! Here’s your space weather report for the week of July 10 – July 16:
• 1 M-class flare
• 3 C-class flares
• 29 coronal mass ejections
• 0 geomagnetic storms

This video from NASA’s Solar Dynamics Observatory (SDO) shows the week’s activity.

Those “blackouts” in… pic.twitter.com/UzSTI1N56k

— NASA Space Alerts (@NASASpaceAlerts) July 19, 2026

Οι κίνδυνοι για δορυφόρους, GPS και δίκτυα ρεύματος

Η κατάρριψη αυτού του ορίου σημαίνει ότι τα υπολογιστικά μοντέλα που χρησιμοποιούνται για την προστασία των τεχνολογικών υποδομών στηρίζονταν σε λανθασμένες, υπεραισιόδοξες παραδοχές.

Ακραία φαινόμενα μπορούν να προκαλέσουν απώλεια σημάτων GPS, διακοπή τηλεπικοινωνιών ή ακόμα και την απότομη πτώση δορυφόρων από την τροχιά τους λόγω της αυξημένης πυκνότητας της ατμόσφαιρας.

Η μεταφορά τεράστιων ποσοτήτων ενέργειας μπορεί να προκαλέσει επαγόμενα ρεύματα στους μετασχηματιστές υψηλής τάσης, απειλώντας με εκτεταμένα blackouts που, σε ακραίες περιπτώσεις (όπως το ιστορικό Carrington Event του 1859), θα μπορούσαν να διαρκέσουν από εβδομάδες έως και μήνες.

«Αν δεν υπάρχει ανώτατο όριο στην απόκριση του πλανήτη μας στον ηλιακό άνεμο, η μοντελοποίηση για ακραίες περιπτώσεις πρέπει να το λάβει υπόψη της και οφείλουμε να είμαστε σε εγρήγορση», δήλωσε η συν-συγγραφέας της μελέτης, Δρ. Μαρία Γουάλαχ (Dr. Maria Walach), σημειώνοντας πάντως πως τέτοια ακραία φαινόμενα «1 στα 1.000 χρόνια» παραμένουν σπάνια.